Op 31 maart mocht ik met collega Udo Holtappels Arnon Grunberg interviewen. Het artikel hierover vind je hier:

https://www.ed.nl/helmond/schrijver-arnon-grunberg-terug-in-exotisch-helmond-om-jeugd-voor-te-houden-dat-als-alles-goed-gaat-je-geen-verhaal-hebt~a056864c/

Schrijver Arnon Grunberg terug in ‘exotisch’ Helmond om jeugd voor te houden dat ‘als alles goed gaat, je geen verhaal hebt’

HELMOND – Goede herinneringen aan Literair Café Helmond brachten Arnon Grunberg, die een maand over is uit zijn woonplaats New York, terug naar hier. „Helmond is op een rare manier exotisch, het heeft iets ongedefinieerds.”

Twan Linders

Bron: ED

31 maart 2021, 16:30•Laatste update: 31 maart 2021, 22:03

In wijkhuis de Fonkel ziet Grunberg (50) woensdagmiddag de leerlingen van 5 en 6 vwo van het Dr.-Knippenbergcollege voor zich. Die zitten anderhalve meter uit elkaar en mogen vragen afvuren op de schrijver met de markante krullen. Vragen komen er ook van Udo Holtappels, docent Nederlands en voorzitter van Literair Café Helmond, die Grunberg opnieuw uitnodigde, en docent Nederlands Wim Pelgrim.

Soort van kinderen

Wat hij zijn leukste boek vindt, vraagt Maud. „Van het boek waarmee je bezig bent, denk je altijd dat dat je beste is”, antwoordt Grunberg. Maar eigenlijk is het moeilijk te zeggen. „Boeken zijn een soort van kinderen. Aan een ouder vraag je ook niet welk kind die het leukst vindt.”

Niemand hoeft van mij tegen zijn zin een boek te lezen

Arnon Grunberg,Schrijver

Als Grunberg tijdens zijn middelbareschooltijd een schrijver zo had mogen bevragen, had hij voor Willem Frederik Hermans gekozen. „Maar dat had ik wel intimiderend gevonden.” Daar lijkt bij de leerlingen van De Knip geen sprake van. De stemming in de zaal is schuchter en gelaten, niet iedereen lijkt bijster geïnteresseerd. Jongeren en literatuur, het blijft een moeizame combinatie.

Is de schrijver van boeken als Tirza en Blauwe maandagen hier om de ontlezing een halt toe te roepen? „Niemand hoeft van mij tegen zijn zin een boek te lezen”, vertelt de goedgemutste Grunberg voor aanvang. „Maar de schrijf- en taalvaardigheid gaat achteruit en dat kan zorgen voor een tweedeling.” Een beetje enthousiasme opwekken voor lezen kan dus geen kwaad, wil hij zeggen.

Schrijversbubbel

Bovendien werkt zo’n sessie twee kanten op. Grunberg kan ook van de jeugd leren. „Het sociale spel dat we met z’n allen spelen, is een grote bron van inspiratie”, antwoordt de schrijver op een vraag van Jochem.

Isis wil weten of de New Yorker wel genoeg in het hier en nu leeft of alleen in zijn ‘schrijversbubbel’. Hij werkt veel, geeft Grunberg toe. Dat ging soms ten koste van zijn privéleven, maar het heeft hem voor journalistieke reportages gebracht in Congo, Afghanistan en een gesloten jeugdinrichting. „Ik heb een open blik op de wereld en ben heel nieuwsgierig.”

Dezelfde opvoeding, andere keuzes

Zijn zus leeft heel religieus, de schrijver heeft zich juist losgemaakt van het geloof. Dat je met dezelfde opvoeding tot heel andere keuzes kunt komen, fascineert hem. „Je leert dat je door keuzes te maken dingen misloopt. Die worsteling zit ook in mijn boeken. Je ontkomt niet aan lijden, dat moet je accepteren. Bovendien: als alles goed gaat, heb je geen verhaal.”

_{De tekst loopt door onder de foto}

Tot slot heeft de schrijver nog een advies voor de leerlingen. „Wees eigenwijs. De keuze voor zekerheid is heel vaak een illusie, dus trap niet in die val.” Met die goede raad op zaak gaan de scholieren terug het gewone leven in.

Ook de leerlingen van Mediahuis Helmond schreven een artikel. Dat vind je hier:

https://mediahuishelmond.nl/het-schrijversbezoek-van-arnon-grunberg

Het schrijversbezoek van Arnon Grunberg

Op woensdag 31 maart 2021 bezocht de bekende Nederlandse auteur Arnon Grunberg het Helmondse buurthuis: De Fonkel. Hier werd hij geïnterviewd door de docenten Nederlands Wim Pelgrim en Udo Holtappels en de leerlingen van VWO 5 en VWO 6. De leerlingen van VWO 5 werden geacht een verslag te schrijven van dit schrijversbezoek, waardoor de zaal gevuld was met pennende en nieuwsgierige leerlingen. Een verslag van onze redacteuren Jochem Marechal en Libby Bekkers.

Hoe het allemaal begon
Het interview begon zonder introductie van de heer Grunberg. Dit was echter geen enkel probleem omdat alle leerlingen zich al over hem hadden ingelezen en onderzoek hadden gedaan. Om te beginnen haalde meneer Pelgrim een interview uit 2018 aan waarin het onder andere ging over opgroeien. Meneer Grunberg vertelde na aanleiding hiervan dat verhalen bedenken eigenlijk al heel vroeg begint. Volgens hem begint het verzinnen van verhalen bij de ontdekking dat je niet altijd de waarheid hoeft te spreken. Als kind leer je dat door te jokken. ‘Ik ben wel eens thuis gekomen en heb verteld dat er iemand uit mijn klas uit een boom is gevallen en zijn been heeft gebroken, terwijl daar geen woord van klopte,’ vertelde hij.

Verhalen verzinnen deed hij dus al van kleins af aan. Verhalen schrijven begon echter later pas, omdat meneer Grunberg een grotere ambitie had voor toneel. Toen dit hem niet helemaal schikte is hij pas begonnen met schrijven.

Over het schrijven
Arnon Grunberg is verreweg een van de meest productieve auteurs binnen de Nederlandse literatuur. Dagelijks schrijft hij zo’n 500 tot 700 woorden. Ik vroeg me daarom af of dat soms niet heel moeilijk is en hoe hij zichzelf er toe zet dagelijks zoveel woorden op papier te zetten. Hierop beantwoordde hij dat hij het moeilijker vind om een dag niet te schrijven, dan een dag veel te schrijven. ‘Schrijven is best verslavend’ gaf hij toe. Wel gaf hij aan de laatste jaren wat effectiever gebruik te maken van zijn tijd door bijvoorbeeld in de trein te schrijven.

‘U schrijft dus heel veel, in 2018 zelfs 5 boeken, maar leeft u daardoor niet in een soort bubbel?’ ‘Leeft u niet teveel in de pagina’s van de boeken die u schrijft in plaats van in het nu?’ Deze vraag stelde vwo 5- leerling Isis, waarop meneer Grunberg reageerde dat hij juist in het nu leeft omdat hij zo’n open blik heeft. Juist door vele culturen en plaatsen te zien krijgt hij veel inspiratie waar hij over kan schrijven. Op de vraag van Jochem over wat zijn grootste inspiratie is, antwoordde hij: ‘Mensen en het sociale spel dat we met zijn allen spelen.’

Over zijn boeken
Meneer Grunberg gaf aan geen favoriet boek te hebben. ‘Vaak is mijn favoriete boek het boek waar ik op dat moment mee bezig ben.’ ‘Het is gelukmakend om te weten dat je met iets moois bezig bent.’ zei hij. Over zijn boeken werden uiteraard een hoop vragen gesteld. Het was veel leerlingen al opgevallen dat meneer Grunberg veel details benoemt in zijn boeken. Uit zijn antwoorden blijkt dat hij dat doet omdat hij de kleine details veelzeggend vindt. ‘Realisme zit hem in de details’ omschreef hij. Hij gaf aan mensen veel te observeren om achter deze kleine details te komen. Personages uit zijn fictieboeken zijn daarom niet gebaseerd op een enkel persoon, maar bestaan uit kleine elementen van heel veel verschillende mensen.

Zoals je hebt kunnen lezen zijn we als leerlingen veel te weten gekomen over Arnon Grunberg, zijn boeken en het schrijven daarvan. Alle vwo5-leerlingen waren fanatiek mee aan het schrijven en er werden een hoop leuke vragen gesteld. Ik vond het een interessante middag waarin veel te leren viel. Als afsluiter vroeg meneer Pelgrim nog of meneer Grunberg een advies had voor de leerlingen. ‘Wees eigenwijs,’ zei hij. ‘Kies niet altijd voor zekerheid, want zekerheid is enkel een illusie.’ En met die wijsheid werd het bezoek afgesloten en verlieten we de zaal.